ماهی سیاه کوچولو به زبان تالشی (بخش3)
ترجمه داستان ماهی سیاه کوچولو (3) به زبان تالشی فومنات با خط تالشی کادوس
سیېا ماې دێدێ، ئݖشتهن کهللـه ئو سینه سهری پهکوې ېو بݖرهمݖ کهری ېو ۏاې: بݖرامێېی، چݖمݖن خݖردهن، چݖمݖن دهسی کو شه، ئهز بیخݖرذهن چݖ بی بݖکهرݖم؟ چݖ خاکی بی چݖمݖن سهری کا دهکهرݖم؟
ماېه ۏهچه ۏاته: دێدێ جان! مݖرا بݖرهمݖ مهکهر، ئه پیره ماېئون را بݖرهمݖ بݖکهر. ئی گݖله ماې ئه ۏهرته کو زاهار ئامهنده: کوله پیلله لوئه مهکهر، تݖ چݖ ۏای، ئی نیم ۏیېه خݖمنا خݖردهن!
دݖۏݖمه ماېه گݖله ۏاته: ئهگه بݖشی، بهدهز پهشیمون ئابی ېو ئاگهردی دێ تݖ یا را نێدیېهم.
سێۏݖݖمه ماې ۏاته: ئݖم کݖنݖش و کارێن، جݖۏونی ناجه خونه ېه، ېا کو مهش.
چارݖمه ماې ۏاته: مهگه ېا چݖ ئیرادی دارݖ؟
پینجݖمه ماې ۏاته: دیېهر دݖنېاې دهرکار نی، دݖنیا تهنخا ېا ېه، ئاگهرد.
شیشݖمه ماېه گݖله ۏاته: ئهگه ئݖشتݖ کهللـه کو رۊکه تێلی خهرهد بݖداری، ئاگهردی، ئه ۏهخت ئهمه نی فهمهم کݖ تݖ ۏیېهرهزونه ماې ئێستیره.
هفتݖمه ماېه گݖله ۏاته: ئاخا ئهمه تازه تݖ نه خو دهکهردا کݖرا ېهندی نه دوس بیمون.
چه دێدێ ۏاته: رولی جان، مݖرا دیلسونی بݖکهر، مهش! مهش!
ماېه ۏهچه دێ ئهۏون را لوئهی نێداری. چهن گݖله چێ دوسێن کݖ چێ ههمسهرخهمال و چێ سݖند و سالی دارین، ئهې دا ۏیچݖری ۏهر ئی جݖگانه رادݖرازا شینه، بهدهز ها کو ئاگهردینه. ماېه ۏهچه خاې، ئهۏون کو سیفا ئابی، ۏاتݖشه: دوسێن، ناجه دارݖم، ههنی روزی شݖمه بݖۏینݖم! مݖن ۏیرݖرون مهبهرشو.
چێ دوسون ۏاته: چݖنته شاېهم، تݖ ۏیر ئاشه؟ تݖ ئهمه خهرگوشه خاۏی کا ئیزاۏݖنده، ئهمه خهېلی چی ئاموتهره کݖ دا ئݖم سهت چێ فݖکر چهمه کهللـه کو دهلهکه نیېا، ئݖشتݖ ۏینده ناجه دارهم، چهمه ئهزون و پیلله دیله دوس، بݖش، خدا ئݖشتݖه پێشتݖمون بوبو.
ماېه ۏهچه ویچݖری کا ۏیلهکه، ئی پیلله ئاۏه وݖندی کو دهلهکه، ئهۏهل ئهۏهلی، ئیتێ تهرسی، ئݖشتهنݖش ئهۏی ئاکهردا، بهدهز دهمهنده سیناۏ کهردێ، ئه ۏݖندی کو داېر ژهنی دا هݖم سهت ههده چی ئاۏ، ئی جیگاې کو ۏینده نیشا، ههزار ههزار گݖله کولیېه پیزگه، وݖندی کو مݖزا کهرین و پێشتݖ گݖلݖلݖ ههرین، ئهۏون دا سیېا ماېه ۏهچه ۏینده، ئهېشون دهس و پهر و رݖشخهند ئاگێته، ۏاتݖشونه: چێ سهر و مهچه دیېێسهن! تݖ دێ چݖ جانهبهری ئێستیره؟
سیېا ماېه ۏهچه ۏاته: خاهیش کهرݖم، مݖن مهسخهره مهکهره، چݖمݖ نومی مݖن دهخونهن، ئهز سیېا ماېه ۏهچهېمه، شݖمه نوم چه؟
ئیله ئه کولیېه پیزگان ۏاته: ئهمه ېهندی کولمه ماې دهخونهم. دیېهر ماې ۏاته: نهتاج داره ماې.
دیېهر ماې ۏاته:چهمه شی خاسه ماې، دݖنیا کو دێ هیچ مهنده نی.
دیېهر ماې ۏاته : ئهمه ئݖشتݖ شی، بیۏهج نیمونه.
سیېا ماېه ۏهچه ۏاته: ئهز هیچ فݖکر نێکهریم، هݖنده چی شݖمه ئݖشتهنپهسݖند بݖبه. ئهز شݖمه بهخشݖم، زونݖم کݖ ئݖم لوئه شݖمه نازونی خونه ېه کݖ ۏاېهن.
کولییه پیزگان ههمه گݖله ئی دهفاېی ۏاته: ئهمه نازونیمونه؟
ماېه ۏهچه ۏاته: ئهگه نازون مهبیرون، زونیرون کݖ ئݖم دݖنیا کا خهېلی جانهبهرێن مهندینه کݖ چهۏون سهر و مهچه ئهۏون خݖش ئا، شݖمه هیچ زونهن کݖ شݖمه نوم شݖمه شݖن نی؟
کولمه ماېئون ۏیېهر غݖرسه گێته ئو چێ دهس کݖفری ئابینه بهما ویندݖشونه کݖ ماېه ۏهچه راست ۏا، لوئه به سهر کهردݖشونه، ۏاتݖشونه:
تݖ ههچی ئݖم ۏهر ئه ۏهری نومی گێری، ئهمه ههر روز غهېله ناهار دا شهۏی سۊری ههردێ ۏهختون، تهمونی دݖنیا پا پێکهرهم، بهما غهېری چهمه خݖردهنون و چهمه دهده دێدێئون، دێ هیچکهسی نێۏینهم، رۊکه بولوزگوئون و کێرمون ۏینهم کݖ ئهۏێن نی هیچی نینه. ئیدامه دارݖ...
برگردان فارسی :
مادر ماهی سیاه توی سر و سینه اش می زد و گریه می کرد و می گفت:« ۏای، بچه ام دارد از دستم می رود. چکار کنم؟ چه خاکی به سرم بریزم؟»
ماهی کوچولو گفت:« مادر! برای من گریه نکن ، به حال این پیر ماهی های درمانده گریه کن.»
یکی از ماهی ها از دور داد کشید :« توهین نکن ، نیم وجبی!»
دومی گفت:« اگر بروی و بعدش پشیمان بشوی ، دیگر راهت نمی دهیم!»
سومی گفت:« این ها هوس های دوره ی جۏانی است، نرو!»
چهارمی گفت:« مگر اینجا چه عیبی دارد؟»
پنجمی گفت:« دنیای دیگری در کار نیست، دنیا همین جاست، برگرد!»
ششمی گفت:« اگر سر عقل بیایی و برگردی، آنوقت بئاۏرمان می شود که راستی راستی ماهی فهمیده یی هستی.»
هفتمی گفت:« آخر ما به دیدن تو عادت کرده ایم…..»
مادرش گفت:« به من رحم کن، نرو!…..نرو!»
ماهی کوچولو دیگر با آن ها حرفی نداشت. چند تا از دوستان هم سن و سالش ئاۏ را تا آبشار همراهی کردند و از آنجا برگشتند. ماهی کوچولو وقتی از آنها جدا می شد گفت:« دوستان ، به امید دیدار! فراموشم نکنید.»
دوستانتش گفتند:« چطور میشود فراموشت کنیم ؟ تو ما را از خۏاب خرگوشی بیدار کردی ، به ما چیزهایی یاد دادی که پیش از این حتی فکرش را هم نکرده بودیم. به امید دیدار ، دوست دانا و بی باک!»
ماهی کوچولو از آبشار پایین آمد و افتاد توی یک برکه ی پر آب. ئاۏلش دست و پایش را گم کرد ، اما بعد شروع کرد به شنا کردن و دور برکه گشت زدن. تا آنوقت ندیده بود که آنهمه آب ، یکجا جمع بشود. هزارها کفچه ماهی توی آب وول می خوردند.ماهی سیاه کوچولو را که دیدند ، مسخره اش کردند و گفتند:« ریختش را باش! تو دیگر چه موجودی هستی؟»
ماهی ، خوب وراندازشان کرد و گفت :« خۏاهش میکنم توهین نکنید. اسم من ماهی سیاه کوچولو است. شما هم اسمتان را بگویید تا با هم آشنا بشویم.»
یکی از کفچه ماهی ها گفت:« ما همدیگر را کفچه ماهی صدا می کنیم.»
دیگری گفت:« دارای اصل و نسب.»
دیگری گفت:« از ما خوشگل تر، تو دنیا پیدا نمی شود.»
دیگری گفت:« مثل تو بی ریخت و بد قیافه نیستیم.»
ماهی گفت:« من هیچ خیال نمی کردم شما اینقدر خودپسند باشید. باشد، من شما را می بخشم ، چون این حرفها را از روی نادانی می زنید.»
کفچه ماهی ها یکصدا گفتند:« یعنی ما نادانیم؟»
ماهی گفت: « اگر نادان نبودید ، می دانستید در دنیا خیلی های دیگر هم هستند که ریختشان برای خودشان خیلی هم خوشایند است! شما حتی اسمتان هم مال خودتان نیست.»
کفچه ماهی ها خیلی عصبانی شدند ، اما چون دیدند ماهی کوچولو راست می گوید ، از در دیگری در آمدند و گفتند:
« اصلا تو بیخود به در و دیۏار می زنی .ما هر روز ، از صبح تا شام دنیا را می گردیم ، اما غیر از خودمان و پدر و مادرمان ، هیچکس را نمی بینیم ، مگر کرم های ریزه که آنها هم به حساب نمی آیند!»
از : رمضان نیک نهاد
در خط تالشی کادوس :
به جای فتحه/a/ ـه ه
به جای کسره/e/ ێـ ێ
به جای واو/v/ ۏ
به جای شوا /ə/ ݖ
به جای یه/y/ ېـ ې
هدف ما در این وبلاگ معرفی فرهنگ مردم تالش و آشنایی هممیهنان گرامی با جاذبههای گرشگری شمال کشور به ویژه گیلان و تالش است