رودخانه کرگان رود
این رود دائمی بزرگترین و پرآبترین رودخانه ناحیه غربی استان گیلان در شهرستان تالش است. این رودخانه دارای سه سرشاخه اصلی به نامهای آق اولر، وزنه سر و رزه چای میباشد که شاخههای اصلی و میانی آن از ارتفاع 3000 متری کوههای تالش در امتداد البرز غربی سرچشمه میگیرند و در ارتفاع 350 متری، به شاخه شمالی میپیوندند. طول شاخه اصلی رودخانه 42/5 کیلومتر است و دارای دِبی قابل ملاحظهای میباشد و متوسط آبدهی سالانه آن حدود 8 مترمکعب در ثانیه تعیین گردیده است. این رود در ماههای خرداد تا مهر تا حدودی کمآب میشود. این رود پس از عبور از میان شهر تالش در 6 کیلومتری شرق این شهر و در روستای قروق به دریای خزر میریزد. این رود زیستگاه انواع ماهی از جمله ماهی سفید و ماهی آزاد میباشد.
در زبان تالشی کرگانرود را «کرگری» نیز میگویند. پسوند «گری» یا «کری» در نام برخی آبادیهای تالش مانند دیرهکری، کواکری، خلفهکری، قاسمهکری و نواکری دیده میشود که معادل آباد و آبادی است. برخی نام کرگری را با تفکیک کرگه+ری از یکدیگر، در ارتباط قرار دادهاند. کرگه به معنای مرغ و پرنده است. شاید در قدیم که جلگه اطراف این رود پوشیده از بیشهزار بوده و پرندگان زیادی در آن زندگی میکردند، کرگه ری به معنای مرغزار یا زیستگاه پرندگان به کار رفته باشد که پس از آباد شدن، همین نام را حفظ کرده است.
دیگر رودخانه ها :
۱-رودخانه لمیر که از ارتفاعات ۲۷۵۰ متری با رژیم برفی –بارانی تغذیه می نماید و دو رود پر آب آن پاییز و بهار می باشد .ذلتایی به عرض و طول ۵ کیلومتر ایجاد نموده است .
۲-رودخانه پلاسی – ار ارتقاعات ۸۰۰ متری غرب دریای خزر سرچشمه می گیرد و رزیم بارانی و پر آبی شهریور و مهر می باشد .
۳- رودخانه چوبر- از ارتفاعات ۲۷۵۰ متری با رژیم برفی –بارانی و دوره پر ابی پاییز تا بهار است .
۴- رودخانه حویق –از ارتفاعات ۲۵۰۰ متری با رژیم برفی – بارانی با ماههای پر اب مهر و فروردین می باشد.
۵- رودخانه لیسار – از ارتفاعات ۱۰۰۰ متری رودخانه دائمی با دوره پر آبی بهار منحصراً می باشد .
۶- رودخانه کرگانرود –از ارتفاعات ۳۰۰۰ متری با دو دوره پر آب در بهار و پاییز می باشد و برای کشاورزی دارای اهمیت حیاتی است.
۷- رودخانه ناورود –ار ارتفاعات ۳۰۰۰ متری با رژیم برف وباران می باشد و برای کشاورزی استفاده حیاتی دارد و دارای دلتایی وسیع می باشد .از ارتفاع ۲۰۰۰ مکتر به بالا فاقد جنگل می باشد.
آبدهی ماهانه رودخانه ناورود با ۳۴۳ کیلومتر مربع به طور متوسط ۸۹/۵ متر مگکعب در ثانیه و حداقل ۵۴/۱ متر مکعب و حداکثر ۸۳/۸ متر مکعب می باشد . ضریب تغییرات آبدهی این رودخانه ۳۷/۰ درصد میباشد و از نظر فصلی ۷/۲۸ درصد در پاییز ، ۲۲ درصد در زمستان ۱/۲۹ درصد در بهار و ۲/۲۰ درصد در تابستان می باشد.
۸- رودخانه تیلرود یا قوری چای –که در اصطلاح محلی به آن خشکرود می گویند . از ارتفاعات روستای جوکندان سرچشمه می گیرد و چون مصرف آب زراعی دارد جو در فصول اواخر بهار و تابستان خشک می گردد و نرسیده به دریا از بین می رود به جزء این نهخر که در فصل پر آبی حداکثر ۱ متر مکعب در ثانیه آب دارد.
۹- رودخانه خاله سرا – از ارتفاعات جنگلی حدود ۱۰۰۰ متری سرچشمه گرفته و به همراه چهار نهر لنگر ، لتین ، دیگه سرا و لهار تشکیل رودخانه خاله سرا ا داده که در دلتای رودخانه دیناچال تلاقی نموده و به دریای خزر سر ریز می شود .
مساحت حوضه آبریز این رودخانه ۷۱ کیلومتر مربع با متوسط تخلیه سالانه ۰۱۵/۶۰ میلیون متر مکعب و حداکثر دبی لحظه ای ۱۱۰ متر مکعب در ثانیه می باشد.
گردآوری از رمضان نیک نهاد
هدف ما در این وبلاگ معرفی فرهنگ مردم تالش و آشنایی هممیهنان گرامی با جاذبههای گرشگری شمال کشور به ویژه گیلان و تالش است